TULPAR / მერანი
Doludizgin koşuyor, uçuruyor beni tulparım engin alemlere,
Kara bir kuzgun da gaklıyor arkamdan kara kem gözlerle !
Yürü, tulparım, senin koşularının yoktur ne hududu, ne haddi,
Ve rüzgara katıver şu benim kapkara, endişeli fikirlerimi !
Rüzgarları biç, suyu yar, aşıver hendeklerden ve kayalardan,
Çekinme sakın ey benim kanatlım ne sıcaktan ne de kötü havadan,
Fırlayarak git, atılıver ve kısalt şu sabırsızın yollarda geçecek günlerini !
Sakınma hem de yorgunluktan helak olmuş senin şu fedai süvarini !
Varsın ayrılayım vatanımdan, yoksun kalayım akranlarımla dostlarımdan,
Görmekten mahrum kalayım ebeveynimi ve sevdiğimi, hoşsohbet olan;
Nerde akşam olursa orada olsun sabahım, orası olsun vatan toprağım,
Yeter ki şu kalbimin sırlarını ben gezegenlere, yıldızlara anlatayım !
Kalbimin inlemelerini, aşkımın tortusunu sunayım denizin dalgalarına,
Ve senin muazzam, vecde gelmiş, çılgınca arzularının iştiyakına !
Yürü, tulparım, senin koşularının yoktur ne hududu ne haddi,
Ve rüzgara katıver şu benim kapkara, endişeli fikirlerimi !
Defnolmayayım kendi toprağımda, atalarımın kabirleri arasında,
Kalbimin sevdiği ağıtlar yakmasın, damlamasın üstüme yaslımın gözyaşı da;
Kara kuzgun kazar kabrimi kıraç meraların viran çayırları arasında,
Ve artakalmış kemik çanlarıyla feryadı figanla atar üstüme toprağı fırtına da !
Sevdiğimin gözyaşı mislince göksel şebnemler düşer ben melunun üstüne,
Cıyaklayan akbabalar taziyelerini sunmada yakınlarımın yas tutması yerine!
Haydi kalk, uçuver benim tulparım, şu kaderin hudutlarından aşır beni,
Şimdiye dek olmadıysa bundan sonra hiç olmasın süvarin kaderinin kölesi !
Bırak onun himayesinden yoksun öleyim ben, lanetli !
Korkutamaz olsun ben kanlı düşmanını onun sivri pençesi!
Yürü, tulparım, senin koşularının yoktur ne hududu ne haddi,
Ve rüzgara katıver şu benim kapkara endişeli fikirlerimi !
Nasıl olsa yine de boşa çıkmayacaktır iştiyakı şu garibin, hasredilen,
Ve yürünmemiş yol, çiğnediğin, tulparım, kalacaktır her şeye rağmen;
Ve şu zorlu yolum kolay gelsin benden sonra gelecek olan kardeşime,
Ve gözü kara rüzgar gibi geçsin küheylanı kendi kara talihinin önüne !
Doludizgin koşuyor, uçuruyor beni tulparım engin alemlere,
Kara bir kuzgun da gaklıyor arkamdan kara kem gözlerle !
Yürü, tulparım, yoktur senin koşularının ne hududu ne haddi,
Ve rüzgara katıver şu benim kapkara, endişeli fikirlerimi !
Nikoloz BARATAŞVİLİ
Türkçesi: Hasan Çelik
მერანი
მირბის, მიმაფრენს უგზო-უკვლოდ ჩემი მერანი,
უკან მომჩხავის თვალბედითი შავი ყორანი!
გასწი, მერანო, შენს ჭენებას არ აქვს სამძღვარი,
და ნიავს მიეც ფიქრი ჩემი, შავად მღელვარი!
გაკვეთე ქარი, გააპე წყალი, გარდაიარა კლდენი და ღრენი,
გასწი, გაკურცხლე და შემიმოკლე მოუთმენელსა სავალნი დღენი!
ნუ შეეფარვი, ჩემო მფრინავო, ნუცა სიცხესა, ნუცა ავდარსა,
ნუ შემიბრალებ დაქანცულობით თავგანწირულსა შენსა მხედარსა!
რაა, მოვშორდე ჩემსა მამულსა, მოვაკლდე სწორთა და მეგობართა;
ნუღა ვიხილავ ჩემთა მშობელთა და ჩემსა სატრფოს ტკბილმოუბარსა,
სად დამიღამდეს, იქ გამითენდეს, იქ იყოს ჩემი მიწა სამშობლო;
მხოლოდ ვარსკვლავთა, თანამავალთა, ვამცნო გულისა მე საიდუმლო!
კვნესა გულისა, ტრფობისა ნაშთი, მივცე ზღვის ღელვას,
და შენს მშვენიერს, აღტაცებულს, გიჟურსა ლტოლვას!
გასწი, მერანო, შენს ჭენებას არ აქვს სამძღვარი,
და ნიავს მიეც ფიქრი შენი, შავად მღელვარი!
ნუ დავიმარხო ჩემსა მამულში, ჩემთა წინაპართ საფლავებს შორის;
ნუ დამიტიროს სატრფომ გულისა, ნუღა დამეცეს ცრემლი მწუხარის,
შავი ყორანი გამითხრის საფლავს მდელოთა შორის ტიალის მინდვრის,
და ქარიშხალი ძვალთა შთენილთა ზარით, ღრიალით, მიწას მომაყრის!
სატრფოს ცრემლის წილ მკვდარსა ოხერსა დამეცემიან ციურნი ცვარნი,
ჩემთა ნათესავთ გლოვისა ნაცვლად მივალალებენ სვავნი მყივარნი!
გასწი, გაფრინდი, ჩემო მერანო, გარდამატარე ბედის სამძღვარი,
თუ აქამომდე არ ემონა მას, არც აწ ემონოს შენი მხედარი!
დაე მოვკვდე მე უპატრონოდ მისგან ოხერი!
ვერ შემაშინოს მისმა ბასრმა მოსისხლე მტერი!
გასწი, მერანო, შენს ჭენებას არ აქვს სამძღვარი,
და ნიავს მიეც ფიქრი ჩემი, შავად მღელვარი!
ცუდად ხომ მაინც არა ჩაივლის ეს განწირულის სულის კვეთება,
და გზა უვალი, შენგან თელილი, მერანო ჩემო, მაინც დარჩება;
რომ ჩემს შემდგომად მოძმესა ჩემსა სიძნელე გზისა გაუადვილდეს,
და შეუპოვრად მას ჰუნე თვისი შავის ბედის წინ გამოუქროლდეს!
მირბის, მიმაფრენს უგზო-უკვლოდ ჩემი მერანი,
უკან მომჩხავის თვალბედითი შავი ყორანი!
გასწი, მერანო, შენს ჭენებას არ აქვს სამძღვარი,
და ნიავს მიეც ფიქრი ჩემი, შავად მღელვარი!
ნიკოლოზ ბარათაშვილი
Nikoloz Baratashvili : ნიკოლოზ ბარათაშვილი, Aralık 1817 – 1845, Gürcü şair. Avrupa romantizmini Gürcü edebiyatına tanıtan kişi olarak bilinir. Genç yaşta ölümü nedeniyle geride az sayıda şiiri kalmıştır.
Nikloloz Barataşvili yoksul düşmüş aristokrat bir ailenin çocuğu olarak dünyaya geldi. Annesi Epemia, Gürcü kralı II. Erekle’nin torunuydu. Barataşvili, Tiflis‘te lisede okurken öğretmeni edebiyatçı Solomon Dodoşvili’nin etkisinde kaldı. Liseden sonra maddi imkânsızlıklar yüzünden yükseköğrenim göremedi. Topal olduğu için orduya da kabul edilmedi. Bundan dolayı depresyona giren Barataşvili, şiirlerinde bu dünyanın boş olduğunu dile getirdi. Sıradan bir memur olarak çalışmaya başladı. Bu mutsuzluğuna, Gürcü şair Aleksandre Çavçavadze’nin kızı Ekaterine’ye duyduğu karşılıksız aşk da eklendi. Barataşvili Rusya imparatorluğu içinde kalan Nahçıvan ve Gence’de sıradan devlet memuru olarak çalıştı. Bu sırada ağır bir sıtmaya yakalandı ve genç yaşta Gence’de öldü. Barataşvili’nin Gence’deki mezarı 1890’da Tiflis’e nakledilmiştir.
Chveneburi.Net – Gürcü Kültür Evi
Gürcü romantik şiirinin öncüsü başlıklı
