ც რ ე მ ლ ი ა ნ ი ც ნ ო ბ ე ბ ი
(ზაქარია ჭიჭინაძისგან)
(ზაქარია ჭიჭინაძისგან)
+ყარსის(კარის) ქართველების აყრა და გადასახლება დაიწყო 1585 წლიდან. 1650 წლისთვის აქ უკვე ქართველ მაჰმადიანთა მცირე ნაწილი ყოფილა... +არტაანიდან(არდაგანი) ქართველ მაჰმადიანთა ოსმალეთში გასახლება დაწყებულა მე-18 საუკუნის დასაწყისიდან. მე-19 საუკუნის დასაწყისისათვის აქ ფაქტობრივად ქართული ენა გაქრა... +მესხეთიდან ქართველთა გადასახლება ოსმალეთში 1640 წლიდან დაწყებულა... +ჯავახელთა უკანასკნელი გასახლება მომხდარა 1770 წელს... +ფოცხოველთა გასახლება უნდა მომხდარიყო 1770 წელს... +შავშელთა გასახლება 1680 წელს დაწყებულა... +იმერხევი რადგან ,,ხრიაკ-კლდიანი" ყოფილა, მისასვლელადაც ძნელი, ოსმალთ მათს გადასახლებაზე ნამეტანი თავი არ შეუწუხებიათ, ამიტომაც აქ ქართველ მაჰმადიანთა შორის ქართული ენა არ დაკარგულა... +ლაზების გასახლება იწყება 1640 წლიდან და გაგრძელებულა 1750 წლამდე... +ქობულეთელთა გასახლება მომხდარა 1790 წელს... +მაჭახლელთა გასახლება 1770 წელს უნდა დაწყებულიყო... +აჭარიდან გასახლება მომხდარა 1780 წელს... +მარადიდელთა გადასახლება 1740 წლიდან დაწყებულა... +მესხელთა 5 ათასი ოჯახი 1829 წელს გაუსახლებიათ ოსმალეთს... ,,...მერე რა წვალება გამოსცადეს ამათ,რა ცრემლი, რა სისხლის ღვრა, რა ტანჯვა, ყველას ვერ მოვთვლიდით. განა ეს ყოველივე მისთვის დაითმინეს მათ, რომ ბოლოს სამშობლოდამ აბარგულიყვნენ და ოსმალეთში გადატყორცნილიყვნენ, რასაკვირველია რომ არა”…
,,…კაცმა რომ თავისი ქვეყნის ისტორია არ იცოდეს, კაცს რომ თავის მამულის სიყვარული არ აქვნდეს,_ ერთი მითხარით ის რას უნდა ჰგვანდეს? _ არაფერს, პირუტყვს და უმეცარს არსებას”…
){kind=link}